Poselski projekt ustawy o zmianie ustawy - Kodeks karny
projekt dotyczy ochrony praworządności oraz interesów ofiar przestępstw na tle seksualnym poprzez wydłużenie okresu przedawnienia karalności. Istotą jest wprowadzenie zasady, że przedawnienie karalności takiego przestępstwa wobec osoby małoletniej nie będzie mogło nastąpić przed upływem jej 30 roku życia (tj.12 lat od momentu ukończenia przez pokrzywdzonego lat 18)
- Kadencja sejmu: 7
- Nr druku: 1878
- Data wpłynięcia: 2013-09-25
- Uchwalenie: sprawa niezamknięta
1878
Druk nr 1878
Warszawa, 25 września 2013 r.
SEJM
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
VII kadencja
Pani
Ewa Kopacz
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Na podstawie art. 118 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2
kwietnia 1997 r. i na podstawie art. 32 ust. 2 regulaminu Sejmu niżej podpisani
posłowie wnoszą projekt ustawy:
- o zmianie ustawy - Kodeks karny.
Do reprezentowania wnioskodawców w pracach nad projektem ustawy
upoważniamy panią poseł Małgorzatę Sekułę-Szmajdzińską.
(-) Romuald Ajchler; (-) Leszek Aleksandrzak; (-) Marek Balt; (-) Anna
Bańkowska; (-) Jacek Czerniak; (-) Eugeniusz Czykwin; (-) Tomasz
Garbowski;
(-) Tadeusz
Iwiński; (-) Dariusz Joński; (-) Tomasz
Kamiński; (-) Adam Kępiński; (-) Krystyna Łybacka; (-) Zbigniew
Matuszczak; (-) Leszek Miller; (-) Grzegorz Napieralski; (-) Cezary
Olejniczak; (-) Artur Ostrowski; (-) Stanisława Prządka; (-) Małgorzata
Sekuła-Szmajdzińska;
(-) Tadeusz Tomaszewski;
(-) Jerzy
Wenderlich; (-) Bogusław Wontor; (-) Stanisław Wziątek; (-) Zbyszek
Zaborowski.
Projekt
U S T A W A
z dnia……………………………2013 r.
o zmianie ustawy - Kodeks karny
Art. 1
W ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. — Kodeks karny (Dz.U. Nr 88, poz. 553, z późn.
zm.)) w art. 101 par. 4 otrzymuje brzmienie:
„Par. 4. Przedawnienie karalności przestępstw określonych w art. 199 par. 2 i 3, art. 200, art.
202 par. 2, par. 4 i par. 4b oraz art. 204 par. 3, jak również przestępstw określonych w art.
197, art. 201, art. 202 par. i art. 203 w przypadku gdy pokrzywdzonym jest małoletni – nie
może nastąpić przed upływem 12 lat od ukończenia przez pokrzywdzonego 18 lat.”
Art. 2
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
1) Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 1997 r. Nr 128, poz. 840, z 1999 r. Nr 64,
poz. 729 i Nr 83, poz. 931, z 2000 r. Nr 48, poz. 548, Nr 93, poz. 1027 i Nr 116, poz. 1216, z 2001 r. Nr
98, poz. 1071, z 2003 r. Nr 111, poz. 1061, Nr 121, poz. 1142, Nr 179, poz. 1750, Nr 199, poz. 1935 i
Nr 228, poz. 2255, z 2004 r. Nr 25, poz. 219, Nr 69, poz. 626, Nr 93, poz. 889 i Nr 243, poz. 2426, z
2005 r. Nr 86, poz. 732, Nr 90, poz. 757, Nr 132, poz. 1109, Nr 163, poz. 1363, Nr 178, poz. 1479 i Nr
180, poz. 1493, z 2006 r. Nr 190, poz. 1409, Nr 218, poz. 1592 i Nr 226, poz. 1648, z 2007 r. Nr 89,
poz. 589, Nr 123, poz. 850, Nr 124, poz. 859 i Nr 192, poz. 1378, z 2008 r. Nr 90, poz. 560, Nr 122,
poz. 782, Nr 171, poz. 1056, Nr 173, poz. 1080 i Nr 214, poz. 1344, z 2009 r. Nr 62, poz. 504, Nr 63,
poz. 533, Nr 166, poz. 1317, Nr 168, poz. 1323, Nr 190, poz. 1474, Nr 201, poz. 1540 i Nr 206, poz.
1589, z 2010 r. Nr 7, poz. 46, Nr 40, poz. 227 i 229, Nr 98, poz. 625 i 626, Nr 125, poz. 842, Nr 127,
poz. 857, Nr 152, poz. 1018 i 1021, Nr 182, poz. 1228, Nr 225, poz. 1474 i Nr 240, poz. 1602 oraz z
2011 r. Nr 17, poz. 78, Nr 24, poz. 130, Nr 39, poz. 202, Nr 48, poz. 245, Nr 72, poz. 381, Nr 94, poz.
549, Nr 117, poz. 678, Nr 133, poz. 767, Nr 160, poz. 964 i Nr 191, poz. 1135, Nr 217, poz. 1280, Nr 233,
poz. 1381, Nr 240, poz. 1431, z 2012 r. poz. 611.
1
U Z A S A D N I E N I E
1. Potrzeba i cel wydania ustawy. Wykazanie różnicy pomiędzy dotychczasowym a
projektowanym stanem prawnym. Przedstawienie skutków społecznych, gospodarczych,
finansowych i prawnych.
Projekt ustawy ma na celu ochronę praworządności oraz interesów ofiar przestępstw
na tle seksualnym poprzez wydłużenie okresu przedawnienia karalności. Istotą propozycji jest
wprowadzenie zasady, że przedawnienie karalności takiego przestępstwa wobec osoby
małoletniej nie będzie mogło nastąpić przed upływem jej 30 roku życia (tj. 12 lat od momentu
ukończenia przez pokrzywdzonego lat 18).
Proponowane zmiany mają na celu ochronę interesów pokrzywdzonych i wiążą się ze
specyfiką sytuacji małoletnich pokrzywdzonych. Przestępstwa te często nie są ujawniane ze
względu na wiek pokrzywdzonego – jego obawę przed ujawnieniem się, niejednokrotnie
spowodowaną agresywnym zachowaniem sprawcy. Zgodnie z obowiązującym dziś prawem
przestępstwo takie może ulec przedawnieniu już w sytuacji, gdy pokrzywdzony ukończy 23
lata. W tym wieku wiele osób jest niesamodzielnych i niedojrzałych. Bardzo silna jest obawa
przed ujawnieniem faktu, że stały się ofiarami przemocy seksualnej. Niejednokrotnie
pokrzywdzony mieszka jeszcze ze sprawcą, jest od niego uzależniony materialnie i
psychicznie. Choć wiek 23 lat oznacza pełną zdolność do czynności prawnych, często wiąże
się z brakiem dorosłości i samodzielności. W praktyce oznacza to niemożność
przeciwstawienia się sprawcy i ochrony własnych, podstawowych praw.
Ustawodawca ma obowiązek zapewnić realną możliwość pociągnięcia sprawcy do
odpowiedzialności karnej. W przypadku przestępstw o charakterze seksualnym popełnionych
na szkodę małoletniego konieczne jest stworzenie warunków, w których pokrzywdzony jest
na tyle dorosły by móc świadomie, samodzielnie, i bez obaw podjąć odpowiednie kroki
prawne. Strach pokrzywdzonego nie może stanowić okoliczności wpływającej na uniknięcie
odpowiedzialności karnej przez sprawcę.
Zdaniem autorów projektu wiek 30 lat stanowi racjonalną granicę. Niezależnie od tego
należy podkreślić, iż właśnie 30 lat jest najdłuższym znanym polskiemu prawu okresem
przedawnienia (pomijając czyny, które przedawnieniu nie ulegają). Wprowadzenie
proponowanej reguły nie zmieni więc fundamentów polskiego prawa karnego.
Należy też mieć na względzie takie wartości jak autorytet państwa i jego instytucji.
Jednym z zadań organów władzy publicznej jest zapewnienie przestrzegania prawa i
bezpieczeństwa obywateli. W zakresie prawa karnego naczelną zasadą powinno być
wykrywanie i karanie wszystkich przestępstw i sprawców.
W świetle powyższych argumentów oraz konstytucyjnych fundamentów porządku
prawnego ważnym jest przystosowanie prawa do rzeczywistości. Obecne prawo sprzyja
przestępcom, którzy przemocą fizyczną i psychiczną zapewniają sobie bezkarność. Prawo
powinno chronić ofiarę, nie sprawcę. Uchwalenie ustawy przyniesie pozytywne skutki
społeczne i prawne, natomiast będzie neutralne dla gospodarki i finansów państwa.
Wejście w życie projektowanej ustawy będzie miało bezpośredni wpływ na funkcjonowanie
organów wymiaru sprawiedliwości i organów ścigania. Poszerzy możliwość ich działania,
umożliwi pełniejsze realizowanie powierzonych im zadań.
Wpłynie również na ofiary oraz sprawców przedmiotowych przestępstw. Umożliwi pełniejszą
ochronę praw tych pierwszych oraz stosowanie prawa wobec tych ostatnich.
2
2. Wskazanie źródeł finansowania. Wpływ projektu na obciążenie budżetu państwa.
Nie jest to możliwe do ustalenia z uwagi na brak wystarczających danych statystycznych w
zakresie liczby nieujawnianych przestępstw o charakterze seksualnym oraz realnego wpływu,
jaki wywarłaby proponowana zmiana ustawowa w tym zakresie.
Skutki finansowe dla budżetu państwa, będą uzależnione od liczby spraw i wykonywanych
wyroków.
Zdaniem wnioskodawców wdrożenie ustawy w znikomym stopniu wpłynie na wydatki
budżetu państwa (resortu wymiaru sprawiedliwości).
3. Przedstawienie założeń projektów aktów wykonawczych.
Projekt nie przewiduje wydania aktów wykonawczych.
4. Zgodność z prawem Unii Europejskiej.
Wnioskodawcy oświadczają, że projekt jest zgodny z prawem Unii Europejskiej i pozwala
pełniej urzeczywistnić jego zasady. W szczególności projekt jest zgodny z następującymi
aktami prawnymi:
1) decyzją ramową Rady 2004/68/WSiSW z dnia 22 grudnia 2003 r. o zwalczaniu
seksualnego wykorzystywania dzieci i pornografii dziecięcej,
2) decyzją ramową Rady 2005/222/WSiSW z dnia 24 lutego 2005 r. w sprawie ataków
na systemy informatyczne,
3) decyzją ramową Rady 2003/568/WSiSW z dnia 22 lipca 2003 r. w sprawie
zwalczania korupcji w sektorze prywatnym,
4) decyzją ramową Rady 2005/214/WSiSW z dnia 24 lutego 2005 r. w sprawie
stosowania zasady wzajemnego uznawania do kar o charakterze pieniężnym.
5. Wyniki przeprowadzonych konsultacji.
Autorzy projektu nie przeprowadzili w stosunku do niego konsultacji, o których mowa
w art. 34 ust. 3 regulaminu Sejmu. Natomiast Marszałek Sejmu winien przedłożyć projekt do
konsultacji m.in. Rzecznikowi Praw Dziecka, Krajowej Radzie Sądownictwa, Naczelnej
Radzie Adwokackiej, Krajowej Radzie Radców Prawnych, Prokuratorowi Generalnemu oraz
stowarzyszeniom sędziów polskich.
3
Warszawa, 8 października 2013 r.
BAS-WAPEiM-2406/13
Pani
Ewa Kopacz
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Opinia prawna
w sprawie zgodności z prawem Unii Europejskiej poselskiego projektu
ustawy o zmianie ustawy – Kodeks karny (przedstawiciel wnioskodawców:
poseł Małgorzata Sekuła-Szmajdzińska)
Na podstawie art. 34 ust. 9 uchwały Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca
1992 roku – Regulamin Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej (Monitor Polski z 2012 r., poz. 32
ze zm.) sporządza się następującą opinię:
1. Przedmiot projektu ustawy
W projekcie ustawy proponuje się zmianę art. 101 § 4 ustawy z dnia 6
czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553, ze zmianami; dalej:
k.k.). W stosunku do obowiązującej wersji tego przepisu różnice są dwie:
1) projektodawcy przewidują, że przedawnienie karalności czynów
zabronionych wymienionych w tym przepisie nie może nastąpić
przed upływem 12 (dotychczas 5 lat) od ukończenia przez
pokrzywdzonego 18 lat,
2) następuje rozszerzenie zakresu art. 101§ 4 k.k. poprzez dodanie w
wyliczeniu art. 202 § 4b k.k.
Proponowana ustawa ma wejść w życie po upływie 14 dni od dnia
ogłoszenia.
2. Stan prawa Unii Europejskiej w materii objętej projektem ustawy
W prawie Unii Europejskiej kwestia przedawnienia karalności
przestępstw związanych z niegodziwym traktowaniem w celach seksualnych i
wykorzystywaniem seksualnym dzieci, pornografią dziecięcą oraz
nagabywaniem dzieci do celów seksualnych jest przedmiotem dyrektywy
Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/93/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w
sprawie zwalczania niegodziwego traktowania w celach seksualnych i
wykorzystywania seksualnego dzieci oraz pornografii dziecięcej, zastępującej
decyzję ramową Rady 2004/68/WSiSW (Dz. Urz. UE L 335, z 17.12.2011 ze
sprostowaniem opubl. w Dz. Urz. UE L 18 z 21.1.2012; dalej jako dyrektywa).
Dokumenty związane z tym projektem:
-
1878
› Pobierz plik