Poselski projekt ustawy o zmianie ustawy - Kodeks karny wykonawczy
projekt dotyczy poszerzenia kompetencji referendarzy sądowych, które będzie obejmowało, oprócz wykonywania orzeczeń związanych z SDE, w szczególności decyzje dotyczące wykonania kary grzywny, niektóre decyzje dotyczące wykonania kary ograniczenia wolności i decyzje w przedmiocie ustanowienia obrońcy dla skazanego
- Kadencja sejmu: 7
- Nr druku: 3926
- Data wpłynięcia: 2015-09-08
- Uchwalenie: sprawa niezamknięta
3926
Druk nr 3926
Warszawa, 8 września 2015 r.
SEJM
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
VII kadencja
Pani
Małgorzata Kidawa-Błońska
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Na podstawie art. 118 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2
kwietnia 1997 r. i na podstawie art. 32 ust. 2 regulaminu Sejmu niżej podpisani
posłowie wnoszą projekt ustawy:
- o zmianie ustawy - Kodeks karny
wykonawczy.
Do reprezentowania wnioskodawców w pracach nad projektem ustawy
upoważniamy pana posła Witolda Pahla.
(-) Urszula Augustyn; (-) Alicja
Dąbrowska;
(-) Rafał
Grupiński; (-) Bożena Kamińska; (-) Magdalena Kochan; (-) Jerzy
Kozdroń; (-) Antoni Mężydło; (-) Izabela Katarzyna Mrzygłocka; (-) Stefan
Niesiołowski; (-) Andrzej Orzechowski; (-) Witold Pahl; (-) Lucjan Marek
Pietrzczyk;
(-) Marek
Rząsa;
(-) Iwona
Śledzińska-
Katarasińska; (-) Aleksandra Trybuś-Cieślar.
Projekt
U S T A W A
z dnia ........................... 2015 r.
o zmianie ustawy – Kodeks karny wykonawczy
Art. 1. W ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny wykonawczy (Dz. U. Nr 90,
poz. 557, z późn. zm.) wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 2 po pkt 4 dodaje się pkt 4a w brzmieniu:
„4a) referendarz sądowy,”;
2)
po art. 18 dodaje się art. 18a w brzmieniu:
„Art. 18a. W postępowaniu wykonawczym czynności zastrzeżone dla sądu lub
sędziego mogą być wykonywane przez referendarza sądowego, z wyłączeniem:
1) spraw zastrzeżonych dla sądu penitencjarnego oraz sędziego penitencjarnego,
2) spraw dotyczących wykonania kary pozbawienia wolności,
3) zarządzania wykonania zastępczej kary pozbawienia wolności,
4) rozstrzygania wątpliwości co do wykonania orzeczenia sądu lub zarzutów co do
obliczenia kary,
5) spraw, o których mowa w rozdziałach VI i XV-XX
6) wydawania postanowień w sprawach, o których mowa w rozdziałach XII i
XIII.”;
3)
po art. 20 dodaje się art. 20a w brzmieniu:
„Art. 20a. § 1. Zażalenie na postanowienie referendarza sądowego rozpoznaje sąd,
w którym wydano zaskarżone postanowienie.
§ 2. Wniesienie zażalenia na postanowienie referendarza sądowego wstrzymuje
jego wykonanie.
1) Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. Nr 160, poz. 1083, z 1999 r. Nr 83, poz. 931, z
2000 r. Nr 60, poz. 701, Nr 120, poz. 1268 i Nr 122, poz. 1318, z 2001 r. Nr 98, poz. 1071, Nr 111, poz.
1194 i Nr 151, poz. 1686, z 2002 r. Nr 74, poz. 676, Nr 121, poz. 1033 i Nr 200, poz. 1679, z 2003 r. Nr 111,
poz. 1061, Nr 142, poz. 1380 i Nr 179, poz. 1750, z 2004 r. Nr 93, poz. 889, Nr 210, poz. 2135, Nr 240, poz.
2405, Nr 243, poz. 2426 i Nr 273, poz. 2703, z 2005 r. Nr 163, poz. 1363 i Nr 178, poz. 1479, z 2006 r. Nr
104, poz. 708 i Nr 226, poz. 1648, z 2007 r. Nr 123, poz. 849, z 2008 r. Nr 96, poz. 620 i Nr 214, poz. 1344,
z 2009 r. Nr 8, poz. 39, Nr 22, poz. 119, Nr 62, poz. 504, Nr 98, poz. 817, Nr 108, poz. 911, Nr 115, poz.
963, Nr 190, poz. 1475, Nr 201, poz. 1540 i Nr 206, poz. 1589, z 2010 r. Nr 34, poz. 191, Nr 40, poz. 227,
Nr 125, poz. 842 i Nr 182, poz. 1228, z 2011 r. Nr 39, poz. 201 i 202, Nr 112, poz. 654, Nr 129, poz. 734, Nr
185, poz. 1092, Nr 217, poz. 1280 i Nr 240, poz. 1431, z 2012 r. poz. 908, z 2013 r. poz. 628 i 1247 oraz z
2014 r. poz. 287, 619 i 1707 oraz z 2015 r. poz. 21, 396, 431 i 541.
– 2 –
§ 3. Przepisy dotyczące zażaleń na postanowienia referendarza sądowego stosuje
się odpowiednio do zażaleń na zarządzenia.”.
Art. 2. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
– 3 –
U Z A S A D N I E N I E
I. Cel ustawy
W związku z wprowadzeniem z dniem 1 lipca 2015 r. zasadniczych zmian w systemie
środków reakcji karnej na podstawie ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy –
Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 396) gruntownej modyfikacji
wymagały również regulacje normatywne części szczególnej Kodeksu karnego
wykonawczego, odnoszące się do postępowania związanego z wykonaniem tych środków.
Szczególne znaczenie miało w tym względzie wprowadzenie nowych środków reakcji karnej,
wykonywanych przy zastosowaniu systemu dozoru elektronicznego (SDE). W związku z
uchyleniem ustawy z dnia 7 września 2007 r. o wykonywaniu kary pozbawienia wolności
poza zakładem karnym w systemie dozoru elektronicznego (Dz. U. z 2010 r. Nr 142, poz.
960, z późn. zm.) i poddaniu kognicji sądu, który wydał wyrok w pierwszej instancji,
wykonania kar pozbawienia wolności, środków karnych i środków zabezpieczających, na
sądy rejonowe i okręgowe w postępowaniu wykonawczym zostały nałożone nowe,
dodatkowe obowiązki. Dość wskazać, że normujący wykonywanie SDE rozdział VIIa k.k.w.
przewiduje kilkadziesiąt czynności sędziego i sądu w toku wykonania kar i innych sankcji
związanych z SDE. W związku z zawężeniem możliwości orzekania kar pozbawienia
wolności z warunkowym zawieszeniem ich wykonania wraz z wejściem w życie ustawy
nowelizacyjnej z dnia 1 lipca 2015 r. (por. art. 69 § 1 k.k.) należy się spodziewać znacznego
wzrostu liczby spraw w postępowaniach wykonawczych, dotyczących orzeczeń z
zastosowaniem SDE i wynikającej stąd konieczności większego zaangażowania sędziów w
tym postępowaniu. Zjawisko to nakłada się dodatkowo na istniejące aktualnie unormowania
prawne przewidujące kierowniczą rolę sędziów przy wykonywaniu orzeczeń oraz
wyłączające udział referendarzy sądowych na tym etapie postępowania.
Należy wskazać, że obawy wynikające z nadmiernego zakresu kognicji sędziów w
postępowaniu wykonawczym w aspekcie zmian wprowadzonych z dniem 1 lipca 2015 r.
zgłosili również przedstawiciele sądownictwa i środowiska sędziowskiego, postulując
zarezerwowanie dla sędziów jedynie najważniejszych, związanych z ochroną podstawowych
wolności skazanego decyzji procesowych, przy przekazaniu pozostałych czynności innym
organom, w szczególności referendarzom sądowym. Warto zauważyć, że w tym aspekcie
ważne znaczenie miałoby również przekazanie czynności o charakterze nieorzeczniczym,
porządkowym i technicznym referendarzom sądowym. Kodeks karny wykonawczy
– 4 –
pozostawia ten cały zakres czynności zasadniczo we właściwości sądów i sędziów, podczas
gdy nie wymagają one wydawania żadnych decyzji procesowych. Ustawa przewiduje
wykonanie szeregu czynności procesowych przez sąd, których adresatem jest zarówno
skazany, jak też Policja. Nie są one zaś decyzjami procesowymi w rozumieniu art. 18 k.k.w.,
a jedynie pismami podpisywanymi przez prezesa sądu (upoważnionego sędziego),
kierującymi orzeczenie do wykonania. Są więc czynnościami o charakterze organizacyjno-
administracyjnym, niewymagającymi udziału sędziego (szeroko na ten temat zob.:
postanowienie SN z dnia 11 stycznia 2006 r., I KZP 56/05, OSNKW 2006, nr 2, poz. 14, LEX
nr 171891; K. Postulski, glosa do postanowienia SN z dnia 11 stycznia 2006 r., I KZP 56/05,
PS 2006, nr 7–8, poz. 251 oraz R.A. Stefański, Przegląd uchwał Izby Karnej Sądu
Najwyższego w zakresie prawa karnego procesowego za 2006 r., WPP 2007, nr 2, s. 92).
Przekazanie szeregu czynności referendarzom sądowym w postępowaniu wykonawczym
pozwoliłoby, w ocenie tego środowiska, zarówno na zdynamizowanie przebiegów tych
postępowań, jak i możliwość szerszego powierzenia sędziom obowiązków typowo
orzeczniczych, związanych ze sprawowaniem wymiaru sprawiedliwości.
Uwzględniając treść ustawy z dnia 27 września 2013 r. o zmianie ustawy – Kodeks
postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2013 r. poz. 1247, z późn.
zm.), zgodnie z którą część zadań z zakresu ochrony prawnej w sprawach karnych już została
przypisana do zakresu kompetencji referendarzy sądowych, należy zatem postulować dalsze
poszerzenie tego katalogu o czynności podejmowane na etapie postępowania wykonawczego.
Wypada przyjąć założenie, iż poza określonymi wyjątkami wszystkie obowiązki
procesowe sądu i sędziego na etapie postępowania wykonawczego powinni wykonywać
referendarze sądowi. Jednocześnie od rozstrzygnięć referendarza powinien przysługiwać
reformatoryjny środek odwoławczy do sądu.
Poszerzenie kompetencji referendarzy sądowych będzie obejmowało, oprócz
wykonywania orzeczeń związanych z SDE, w szczególności decyzje dotyczące wykonania
kary grzywny (kierowanie grzywny do egzekucji, rozkładanie grzywny na raty), niektóre
decyzje dotyczące wykonania kary ograniczenia wolności (jak odraczanie wykonania tej
kary, udzielanie przerwy w odbywaniu kary ograniczenia wolności, zamiana formy
obowiązku wykonywania pracy), czy wreszcie decyzje w przedmiocie ustanowienia obrońcy
dla skazanego (art. 8 § 2 Kodeksu karnego wykonawczego).
Dokumenty związane z tym projektem:
-
3926
› Pobierz plik