Poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
projekt dotyczy stworzenia możliwości przejścia na emeryturę przed osiągnięciem ustawowego wieku emerytalnego dotyczy kobiet, które mają okres składkowy wynoszący co najmniej 35 lat oraz mężczyzn, mających okres składkowy co najmniej 40 lat
- Kadencja sejmu: 7
- Nr druku: 3406
- Data wpłynięcia: 2015-04-01
- Uchwalenie: sprawa niezamknięta
3406
Druk nr 3406
Warszawa, 1 kwietnia 2015 r.
SEJM
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
VII kadencja
Pan
Radosław Sikorski
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Na podstawie art. 118 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia
2 kwietnia 1997 r. i na podstawie art. 32 ust. 2 regulaminu Sejmu niżej podpisani
posłowie wnoszą projekt ustawy:
- o zmianie ustawy o emeryturach
i rentach z Funduszu Ubezpieczeń
Społecznych.
Do reprezentowania wnioskodawców w pracach nad projektem ustawy
upoważniamy panią poseł Annę Bańkowską.
(-) Romuald Ajchler; (-) Leszek Aleksandrzak; (-) Marek Balt; (-) Maciej
Banaszak; (-) Anna Bańkowska; (-) Jan Cedzyński; (-) Piotr Chmielowski;
(-) Jacek Czerniak; (-) Eugeniusz Czykwin; (-) Marek Domaracki;
(-) Wincenty Elsner; (-) Tomasz Garbowski; (-) Tadeusz Iwiński;
(-) Dariusz Joński; (-) Tomasz Kamiński; (-) Adam Kępiński; (-) Witold
Klepacz; (-) Krzysztof Kłosowski; (-) Zbigniew Matuszczak; (-) Leszek
Miller; (-) Grzegorz Napieralski; (-) Marek Niedbała; (-) Cezary Olejniczak;
(-) Artur Ostrowski; (-) Stanisława Prządka; (-) Małgorzata Sekuła-
Szmajdzińska; (-) Marek Stolarski; (-) Tadeusz Tomaszewski; (-) Jerzy
Wenderlich; (-) Bogusław Wontor; (-) Stanisław Wziątek; (-) Zbyszek
Zaborowski; (-) Ryszard Zbrzyzny.
PROJEKT
Ustawa
z dnia …………. 2015 r.
o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu
Ubezpieczeń Społecznych
Art. 1.
W ustawie z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu
Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1440, 1717, 1734, z 2014 r.
poz. 496, 567, 683, 684, 1682) w Dziale II Emerytury, po rozdziale 4, dodaje się
rozdział 4a w brzmieniu:
„Rozdział 4a
Art. 56a.1. Emerytura bez względu na wiek przysługuje
ubezpieczonym, którzy spełniają łącznie następujące warunki:
1) kobieta, jeżeli ma co najmniej 35 – letni okres składkowy;
2) mężczyzna, jeżeli ma co najmniej 40 – letni okres składkowy,
oraz przez cały okres, o którym mowa w pkt 1 i 2, podlegali
ubezpieczeniu społecznemu lub ubezpieczeniom emerytalnym i
rentowym.
Art. 56b. 1. Emerytura, o której mowa w art. 56a, stanowi równowartość
kwoty będącej wynikiem podzielenia podstawy obliczenia ustalonej w
sposób określony w art. 25, przez dalsze trwanie życia dla osób w wieku
równym wiekowi przejścia na emeryturę ubezpieczonego.
2. Emerytura obliczona na zasadach określonych w ust. 1 nie może być
niższa niż kwota najniższej emerytury.”
Art. 2.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy dnia ogłoszenia.
UZASADNIENIE
1. Cel i potrzeba wydania ustawy. Przedstawienie rzeczywistego stanu
w normowanej dziedzinie. Wykazanie różnicy pomiędzy stanem
dotychczasowym a projektowanym. Przedstawienie przewidywanych
skutków społecznych, gospodarczych, finansowych i prawnych.
Zgodnie z obowiązującymi przepisami ubezpieczeni posiadający co
najmniej: kobiety 35-letni okres składkowy oraz mężczyźni 40-letni okres
składkowy, a niemający określonego przez przepisy wieku, nie mają prawa
przejścia na emeryturę. Dotyczy to szczególnie pracowników. Wielu
pracowników mających bardzo długi staż pracy napotyka, w okresie kilku
ostatnich lat poprzedzających osiągnięcie przez nich ustawowego wieku
emerytalnego, na istotne problemy utrudniające aktywność zawodową.
Wynikają one najczęściej z następujących przesłanek:
1) zwiększona absencja chorobowa, spowodowana „zużyciem” organizmu
przez lata ciężkiej pracy, potęgująca prawdopodobieństwo utraty pracy.
2) wieloletni staż pracy, szczególnie pracy fizycznej, jest czynnikiem poważnie
zniechęcającym pracodawców do zatrudniania takich pracowników –
pracownik taki w praktyce jest zdany na łaskę dotychczasowego pracodawcy,
jeśli zaś utraci zatrudnienie to prawdopodobnie nie znajdzie już nowego,
3) wieloletnia praca wywiera istotny, negatywny wpływ na wydajność
pracowników u schyłku kariery zawodowej, a każdy kolejny rok pracy
znacząco pogarsza stan ich zdrowia.
Projektowana ustawa ma na celu stworzenie pracownikom o bardzo
długim stażu możliwości przejścia na emeryturę przed osiągnięciem
ustawowego wieku emerytalnego. Proponowane rozwiązanie dotyczyć ma
kobiet, które mają okres składkowy wynoszący co najmniej 35 lat oraz
mężczyzn, mających okres składkowy co najmniej 40 lat.
Biorąc pod uwagę fakt, że do okresu składkowego nie zalicza się m.in.
okresów niezdolności do pracy z powodu choroby czy okresów nauki (są to
lata nieskładkowe), proponowane rozwiązanie dotyczyć będzie w praktyce
osób, które rozpoczęły pracę w wieku ok. 20 lat i w całym okresie zatrudnienia
(ew. działalności gospodarczej) miały niewielkie okresy absencji chorobowej
lub bezrobocia.
Projektowana ustawa kreuje swoistą nagrodę, jaką jest niewątpliwie
większa elastyczność w określaniu momentu przejścia na emeryturę, dla tych
osób, które będą miały bardzo długi staż ubezpieczeniowy – i to staż oparty
na faktycznej aktywności zawodowej, bowiem pod uwagę będą brane jedynie
lata składkowe.
W ustawodawstwie polskim funkcjonują obecnie dwa przepisy
odnoszące się do osób posiadających 35-letni (kobiety), czy 40-letni
(mężczyźni) okres ubezpieczenia.
Są to uregulowania zawarte :
1/ w art. 26b zmienianej ustawy dotyczące tzw. emerytury częściowej, oraz
2/ w art. 2 ust. 1 pkt. 5 ustawy z dnia 30 kwietni 2004 r. o świadczeniach
przedemerytalnych (Dz. U. z 2013 r., poz. 170 z 2014 r. poz. 598, 1682).
W pierwszym przypadku warunkiem otrzymania emerytury
częściowej jest oprócz posiadania okresu ubezpieczenia składkowego i
nieskładkowego, odpowiednio 35 i 40 lat, także minimalnego wieku: kobiety -
62 lata, mężczyźni 65 lat.
W przypadku drugim, gdzie mowa jest o świadczeniu
przedemerytalnym, warunkiem jego otrzymania jest poza posiadaniem
„okresu uprawniającego do emerytury” wynoszącego co najmniej 35 lat dla
kobiet i 40 lat dla mężczyzn, także rozwiązania stosunku pracy z przyczyn
dotyczących zakładu pracy.
Oba uregulowania nie dotyczą, więc grupy ubezpieczonych, których
zakresem podmiotowym obejmuje niniejszy projekt. Są to osoby mające
odpowiednio długi 35 i 40 letni okres ubezpieczenia, liczony tylko z okresów
składkowych oraz nieposiadające możliwości zatrudnienia.
W 2013 r. liczba bezrobotnych w wieku 50+ wynosiła ok. 520 tys. osób
(24,3 % ogółu bezrobotnych). W porównaniu z rokiem 2012 zanotowano
wzrost o 7,8%. Warto też nadmienić, ze w 2005 r. było to tylko 16 % ogółu
bezrobotnych. Obecne szacunki wskazują, ze osoby w wieku 60+ stanowią
3,4% ogółu bezrobotnych (ok. 80 tys. osób), a osoby w wieku 55-59 lat
stanowią 10,7% ogółu bezrobotnych (ponad 200 tys. osób).
Proponowane rozwiązanie jest korzystne zarówno dla państwa, gdyż
stworzy silny bodziec do aktywności zawodowej i to aktywności rejestrowanej
by uzyskać wymagany okres ubezpieczenia, zaś dla osób które wymagany
okres ubezpieczenia uzyskały stanowi swoisty bufor , na wypadek utraty
pracy, czy szansy zarobkowania. W ten sposób uzyska się korzystne zmiany
prawne, społeczne i gospodarcze.
2. Wskazanie źródeł finansowania, jeżeli projekt pociąga za sobą
obciążenie budżetu państwa.
Skala skutków finansowych projektowanego rozwiązania jest trudna do
oceny – jednakże jest oczywiste, że globalna kwota przychodów budżetu
państwa, budżetów samorządów oraz funduszy publicznych (FUS, NFZ)
znacząco przewyższy kwotę dodatkowych wydatków z Funduszu
Ubezpieczeń Społecznych, jaką kreuje ta ustawa. Zwiększona skłonność do
podejmowania pracy rejestrowanej (bo taka pozwala zaliczyć okres stażu
ubezpieczeniowego) przyniesie zwiększone wpływy do budżetu z tytułu
podatku dochodowego od osób fizycznych, wpływów do Narodowego
Funduszu Zdrowia z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne oraz
wpływów do Funduszu Ubezpieczeń Społecznych z tytułu składek
ubezpieczenia społecznego.
Można także oczekiwać, że część ubezpieczonych, mając możliwość
uzyskania emerytury, nie będzie składała wniosku o rentę z tytułu
niezdolności do pracy. A biorąc pod uwagę finanse publiczne oznacza to
potencjalne oszczędności, bowiem wysokość renty wg. obecnego stanu
prawnego byłaby wyższa niż wysokość emerytury. Osoby korzystające z
prawa do emerytury bez konieczności osiągnięcia wieku ustawowego 67 lat,
pozostające bez pracy w momencie składania wniosku o emeryturę, uzyskają
stały dochód – będzie to w praktyce oznaczało dla części z nich utratę
możliwości uzyskania świadczeń społecznych (przede wszystkim dodatku
mieszkaniowego lub świadczeń z pomocy społecznej) z powodu
przekroczenia progu dochodowego. Projektowana ustawa powodować może
jedynie znikome zwiększenie wydatków publicznych. Ponieważ wyliczenie
kwoty przysługującej emerytury odbywa się w warunkach zreformowanego
systemu emerytalnego, poprzez podzielenie kwoty zarejestrowanego i
zgromadzonego kapitału przez średnią oczekiwaną długość życia,
wcześniejsze rozpoczęcie wypłaty emerytury oznacza jedynie zmniejszenie
Dokumenty związane z tym projektem:
-
3406
› Pobierz plik